Mae cryn amser wedi mynd heibio ers i ni gyhoeddi diweddariad am gylfinirod Ysbyty Ifan a Hiraethog. Fel y gallech ddychmygu dydy hyn ddim yn golygu nad oes unrhywbeth wedi digwydd. I’r gwrthwyneb i fod yn onest!  Yn ystod y gaeaf rydym wedi bod yn gweithio’n ddiwyd gyda ffermwyr y fro yn cau ffosydd, creu pyllau bas, torri brwyn, cyflwyno gwartheg i bori’r llecynnau brwynog a thorri coedlannau conwydd lle gall ysglyfaethwyr lochesu. Rydym yn andros o ddiolchgar i ffermwyr y fro am eu cydweithrediad – fydda’r prosiect yn ddim hebddynt.

Ar 21 Ebrill sef Diwrnod Rhyngwladol y Gylfinir, cawsom hyd i’r nyth cyntaf yn y fro eleni a rhoesom ffens drydan o’i hamgylch er mwyn cadw ysglyfaethwyr mamal draw. Megis cychwyn ar wythnosau di-ben-draw o brysurdeb mawr i’r tîm oedd hyn ac erbyn diwedd mis Mai rydym wedi gosod 16 ffens drydan o amgylch nythod ar wasgar ar hyd yr ardal. Ymdrech arwrol i warchod y nythod rhag cael eu hysglyfaethu yw hyn. Efallai y gwelodd pobl lle byst gwynion mewn cylch o gwmpas y nythod mewn mannau annisgwyl!

Rydym dal yn ei chanol oherwydd unwaith i’r cywion ddeor rhyw 4 wythnos ar ôl i’r wyau gael eu dodwy eleni rydym yn gosod trosglwyddydd ysgafn iawn ar eu cefnau. Mae’r rhain yn ein galluogi i ddilyn hynt a helynt y cywion yn ystod y 5 wythnos maen nhw’n crwydro ar y ddaear, gyda chyfarpar radio arbennig. Mae’r gweithgaredd yma yn newydd i’r prosiect eleni ond rydym yn obeithiol y cawn wybodaeth ddiddorol a defnyddiol ynglŷn â ffawd y cywion drwy eu tracio ar radio fel hyn. Unwaith mae’r cywion yn hedfan mae’r offer yn syrthio i ffwrdd a does dim effaith parhaol. Os gwelith pobl lleol staff yn crwydro o amgylch y lle yn chwifio aerial maen nhw’n gwybod beth maen nhw’n gwneud!

Nid yn unig gwaith diflino yw hyn ond, o bryd i’w gilydd mae aelodau’r tîm yn cael eu gwneud yn drist gan dranc nyth neu gyw. Mae’n gallu bod yn anodd cadw hwyliau pan fo’r gylfinirod ‘dach chi’n dod i’w hadnabod ac yn gweithio mor galed drostynt yn cael eu hysglyfaethu!

Mewn diweddariad i ddod gobeithiwn allu cyflwyno newyddion ynglŷn â sut mae’r parau gylfinir wedi gwneud o ran magu cywion yn llwyddiannus. Croeswn ein bysedd llwyddith nifer ohonyn nhw oroesi a phrifio digon i hedfan.